Co to jest statek ro-ro? Charakterystyka i zastosowanie

Co oznacza skrót ro-ro?

Określenie roll-on/roll-off opisuje sposób obsługi ładunku. Roll-on oznacza wtaczanie lub wjeżdżanie na statek, a roll-off – zjeżdżanie z niego. Załadunek odbywa się więc w poziomie, przez rampę łączącą nabrzeże z pokładem albo wnętrzem jednostki.

Ładunek może poruszać się o własnych siłach, jak samochód osobowy, albo zostać przeciągnięty przez ciągnik terminalowy. Najważniejsza różnica względem statków obsługiwanych w systemie lo-lo polega na tym, że pojazdu nie trzeba podnosić w całości za pomocą dźwigu.

Jak działa statek ro-ro?

Podstawą konstrukcji rorowca są rampy i furty. Rampa tworzy przejazd między lądem a pokładem, natomiast furta jest zamykanym otworem w kadłubie lub nadbudowie, przez który ładunek dostaje się do środka. W zależności od projektu statek może mieć rampę rufową, boczną albo kilka ramp prowadzących na różne pokłady.

Wewnątrz znajdują się rozległe pokłady ładunkowe przypominające wielopoziomowy garaż. Pojazdy są ustawiane w wyznaczonych miejscach i mocowane, aby nie przemieszczały się podczas rejsu. Regulowane pokłady pozwalają lepiej wykorzystać przestrzeń, zwłaszcza gdy jednostka przewozi pojazdy o różnej wysokości.

Na statki ro-ro trafiają przede wszystkim:

• samochody osobowe,
• ciężarówki i autobusy,
• naczepy oraz przyczepy,
• maszyny budowlane i rolnicze.

Niektóre jednostki mają bardziej uniwersalny charakter. Mogą przewozić także ładunki projektowe, kontenery, papier w rolach czy inne towary przemieszczane za pomocą pojazdów kołowych. W takich przypadkach mówi się czasem o statkach wielozadaniowych lub rozwiązaniach łączących obsługę ro-ro z innymi metodami przeładunku.

Ro-ro a lo-lo – czym różnią się te systemy?

Ro-ro i lo-lo opisują dwa odmienne sposoby przeładunku. W systemie lo-lo (lift-on/lift-off) ładunek jest podnoszony i opuszczany pionowo. Stosuje się tu żurawie okrętowe albo dźwigi nabrzeżne, co jest typowe między innymi dla kontenerowców.

Istnieją również jednostki hybrydowe. Statek ro-lo łączy możliwość wjazdu ładunku po rampie z obsługą pionową za pomocą dźwigów. Z kolei w systemie sto-ro pojazd kołowy służy do przemieszczania ładunku, który sam nie ma kół, na przykład papieru lub innych towarów umieszczonych na specjalnych platformach.

Dlaczego statki ro-ro są wykorzystywane w logistyce?

Największą zaletą ro-ro jest szybkość obsługi. Pojazdy mogą wjechać na statek bez oczekiwania na ustawienie dźwigu i bez przeładunku każdej sztuki z użyciem zawiesi. Skraca to postój jednostki w porcie, szczególnie gdy terminal ma sprawne rampy i odpowiednią organizację ruchu.

System ten jest szczególnie przydatny w żegludze bliskiego zasięgu, czyli short sea shipping. Regularne połączenia między portami europejskimi pozwalają przewozić samochody, naczepy i całe zestawy drogowe, ograniczając konieczność pokonywania całej trasy wyłącznie transportem lądowym.

W praktyce ro-ro daje przewoźnikom kilka istotnych korzyści:

• krótszy czas przeładunku i postoju w porcie,
• mniejsze uzależnienie od dostępności dźwigów portowych,
• możliwość przewozu ciężkich i nieregularnych maszyn,
• łatwe połączenie transportu morskiego z drogowym.

Rozwiązanie ma też wymagania. Terminal musi mieć rampę dopasowaną do statku, a pokłady i systemy mocowania powinny odpowiadać rodzajowi przewożonych pojazdów. Sama konstrukcja jednostki jest bardziej złożona niż w przypadku wielu statków przeznaczonych wyłącznie do pionowego przeładunku, ale rekompensuje to sprawna obsługa ładunków tocznych.

Statek ro-ro to zatem „statek poziomy” – ładunek wjeżdża na pokład przez rampę i zjeżdża z niego w porcie docelowym. Prom pasażerski może być jednostką ro-ro, jeśli przewozi pojazdy, ale nie każdy rorowiec jest promem. Wiele takich statków obsługuje wyłącznie transport samochodów, naczep, maszyn i innych ładunków tocznych.